artykuły
Powrót do listy artykułów

Temat artykułu: Linux - Podstawowe polecenia
Tekst napisał tokarz dnia 14-01-2005

man polecenie - wyświetka instrukcję obsługi daneko polecenia

cd nazwa_katalogu - wchodzi do danego katalogu

cd .. - wychodzi z danego katalogu

mkdir nazwa_katalogu - tworzy katalog

rmdir - kasuje katalog

rm nazwa_pliku - usuwa plik

rm * - usuwa wszystkie pliki z danego katalogu

rm * -i - usuwa wszystki pliki z katalogu z potwierdzeniem

rm * -f usuwa wszystki pliki z katalogu i wyłącza potwierdzenie

rm -r - usuwanie plików również w podkatalogach

rm -rf usuwa cały system plików

ls -a - pokazuje ukryte pliki

ls -l pokazuje prawa plików

ls > xxx - wysyła listę katalogów i plików do pliku xxx

ls >> xxx - dopisuje zawartość katalogu do pliku xxx

mount /mnt/floppy - mountuje stację dyskietek

mount /mnt/cdrom - montuje cdrom

umount /mnt/floppy - odmontowywuje stację dyskietek

umount /mnt/cdrom - odmontowywuje cdrom

cat - wyświetla zawartość pliku

cat xxx yyy >> zzz - dopisanie zawartości plików xxx i yyy do pliku zzz

cat xxx yyy > zzz - wrzuci zawartość plików xxx i yyy do zzz

cat xxx |more - wyjście programu cat jest przekierowane na wejście programu more

head -10 xxx - wyświetla pierwsze 10 wierszy zawartych w pliku xxx

tail -10 xxx - wyświetle ostatnie 10 wierszy zawartych w pliku xxx

cp plik_zrodlowy plik_docelowy - kopiowanie zawartości z pliku do pliku

cd plik_zrodlowy katalog_docelowy - kopiowanie pliku do katalogu

mv stara_nazwa nowa_nazwa - zmiana nazwy pliku

mv nowa_nazwa nazwa_katalogu - przenowszenie pliku do katalogu

lp nazwa_pliku - drukowanie pliku

lpr nazwa_pliku - wstawianie pliku do kolejki wydruku

pwd - pokazuje w jakim katalogu się znajdujesz

. - katalog bierzący

.. - katalog nadrzędny

touch nazwa_pliku - tworzu pusty plik

mail - otwiera poczte

printenv albo export - zobaczenie zawartości zmiennych środowiska

grep - służy do wyszukiwania plików według żądanego wzorca

find /sciezka- wyszukuje pliki

find /sciezka -name nazwa_pliku - wyszukuje plik o danej nazwie

grep - służy do wyszukiwania według żądanego wzorca (np. ps aux |grep proftpd, cat xxx |grep sto)


Kryteria wyszukiwania

* - zastępuje wiele znaków

*.* oznacza wszystkie pliki, które w nazwie posiadają '.'

*xyz - oznacza pliki,które kończą się na xyz

? - zastępuje jeden znak

[xyz] - oznacz x lub y lub z

[x-z] - oznacza od x do z

xxx[1-9] - oznacza xxx1 do xxx9

-R - rekursywnie - wszystkie podkatalogi

Prawa dostępu
Tutaj będę musiał sie zatrzymać na nieco dłużej. Jest wiele opisów w necie, które są bardzo zagmatwane, a żeby się ich nauczyć trzeba setki godzin ;).

Pokażę Wam metodę najprostrzą. Nauczcie się tylko, że:
r - odczyt od ang. read
w - zapis od ang. write
x - wykonanie od ang. executalbe


rwxrwxrwx - pierwsze rwx jest dla usera, drugie dla grupy, a trzecie dla innych. Teraz metoda idzie tak:
r == 4
w == 2
x == 1
Teraz musisz sumować cyferki:
rw---x--x == 611
rwxrwxrwx == 777
r-xr-xrwx == 557


umask - w momencie tworzenia pliku otrzymuje on domyślne prawa

chown - nowy_wlasciciel nazwa_pliku - właścicielem pliku staje się inny user

chown -r nowy_wlasciciel nazwa_katalogu - właścicielem wszystkich plików i katalogów w danym katalogu staje się inny user

chown nazwa_uzytkownika:nazwa_grupy nazwa_pliku - właścicielem pliku staje się inny user z innej grupy

Opcja -R posiada zastwosowanie w dużej ilości poleceń, oznacza czynności rekursywną. Sam sprawdź gdzie jeszcze możesz jej użyć.

Komunikacja między użytkownikami:

write nazwa_uzytkownika - wysłanie komunikatu do innego usera

mesg n - zablokowanie przychodzących wiadomości write

megs y - odblokowanie przychodzących wiadomości write

talk nazwa_uzytkownika - uruchomi swoisty rodzaj czata na konsoli pomiędzy użytkownikami

Komendy serwera ftp:

get nazwa_pliku - pobiera plik z serwera

mget nazwa_plikow - pobiera wiele plików

put nazwa_pliku - wysyła plik na serwer

mput nazwa_plikow - wysyla wiele plików

bye - zamknięcie połącznia

ls - spis plików na serwerze

cd nazwa_katalogu - wchodzi do katalogu

cd .. - wychodzi o jeden katalog w górę

cd - wychodzi do katalogu głównego

binary - tryb przesyłania plików binarnych

ascii - tryb tekstowego przesyłania danych

Procesy uruchomione na maszynie:

ps - wypisuje stan wszystkich procesów

ps -l - wypisuje stan wsyzstkich procesów z większą dokładnością

ps aux - wypisuje wszystkie procesy uruchomione na maszynie


Mały opis procesów:

PID - numer procesu

TTY - terminal, na którym uruchomiony jest proces

STAT - stan procesu (W = czekający, R = wykonywany, S = uśpiony, Z = zabity, ale wciąż będący)

TIME - czas życia procesu

CMD - nazwa programu, który wykonuje proces

PPID - proces nadrzędny, który utworzył dany proces

C lub CP - użycie procka

PRI - priorytet

NI - wartość używana do obliczania priorytetu

ADDR - adres procesu

WCHAN - zdzarzenie, na które czeka proces